Rząd przygotowuje objęcie przewozu betonu towarowego systemem monitorowania przewozu towarów SENT. Projekt ustawy, oznaczony w wykazie prac legislacyjnych numerem UD437, przewiduje, że producent zgłosi każdy kurs betonomieszarki przed jego rozpoczęciem. Poniżej omawiamy zakres projektu i jego znaczenie dla betoniarni, według stanu prac na 21 października 2026 r.
W skrócie
- Obecnie przewóz betonu towarowego nie jest objęty systemem SENT.
- Rząd przygotowuje projekt UD437, który jest na etapie uzgodnień międzyresortowych.
- Projekt obejmuje beton towarowy przewożony betonomieszarką, bez względu na ilość, także do odbiorców prywatnych.
- Zgłoszenie składa producent przed każdym kursem. Przy umowie z przedsiębiorcą na ponad 100 m³ wystarczy jedno zgłoszenie dla całej umowy.
- Kara wynosi 46% wartości brutto towaru, nie więcej niż 20 000 zł.
- Ocena skutków regulacji zakłada wejście przepisów w życie w II kwartale 2027 r.
Stan prac legislacyjnych
Poprzednia ustawa obejmująca beton towarowy systemem SENT (projekt UD109) przeszła cały proces parlamentarny, jednak 2 czerwca 2026 r. Prezydent ją zawetował. Obowiązek zgłaszania przewozów betonu nie wszedł więc w życie.
Obecnie rząd przygotowuje nowy, węższy projekt (UD437). 20 sierpnia 2026 r. projekt skierowano do uzgodnień międzyresortowych i konsultacji publicznych; konsultacje zakończyły się 16 września 2026 r. Uwagi zgłosiły ministerstwa i organizacje przedsiębiorców, w tym Stowarzyszenie Producentów Betonu Towarowego w Polsce, a 5 października 2026 r. opublikowano opinię Rządowego Centrum Legislacji. Według stanu na 21 października 2026 r. projekt nie został przyjęty przez Radę Ministrów ani skierowany do Sejmu, a jego treść może się jeszcze zmienić. Opis poniżej dotyczy wersji projektu skierowanej do uzgodnień.
Jaki przewóz obejmuje projekt
- Beton towarowy przewożony betonomieszarką, także betonomieszarką z pompą, bez względu na przewożoną ilość.
- Dostawy do wszystkich odbiorców, również do osób prywatnych.
- Każdy kurs jako osobna przesyłka: jeden nadawca, jeden odbiorca, jedno miejsce dostawy i jedna betonomieszarka.
Projekt nie obejmuje zapraw, podkładów podłogowych, podsypki cementowo-piaskowej, mieszanek CBGM ani gotowych wyrobów z betonu, a także cementu i kruszyw. Nie przewiduje też obowiązku przekazywania danych geolokalizacyjnych z betonomieszarek.
Zgłoszenie przed każdym kursem betonomieszarki
Producent betonu, jako podmiot wysyłający, składa zgłoszenie do rejestru SENT przed rozpoczęciem przewozu. Zgłoszenie obejmuje między innymi dane odbiorcy, miejsce dostawy oraz rodzaj i ilość towaru. Producent otrzymuje numer referencyjny i przekazuje go przewoźnikowi, którym może być własny transport albo firma transportowa. Przewoźnik uzupełnia zgłoszenie o numer rejestracyjny pojazdu, a bez numeru referencyjnego powinien odmówić przyjęcia betonu do przewozu.
Numer referencyjny jest ważny 10 dni. W tym czasie odbiorca będący przedsiębiorcą potwierdza datę dostawy i ilość przyjętego betonu. Przy dostawie do osoby prywatnej dane te uzupełnia sam producent. Jeżeli odbiorca odmówi przyjęcia betonu, przewóz powrotny wymaga nowego zgłoszenia. Gdy rejestr SENT jest niedostępny, beton można przewieźć na podstawie dowodu księgowego dokumentującego dostawę, na przykład dokumentu WZ.
Według oceny skutków regulacji zgłoszeń przewozu betonu towarowego będzie ponad 2,75 mln rocznie. Obowiązki obejmą około 600 producentów, 1100 wytwórni i 3150 betonomieszarek, co oznacza średnio około 2500 zgłoszeń rocznie na jedną wytwórnię.
Tryb umowny przy dostawach powyżej 100 m³
Jeżeli producent zawarł z odbiorcą będącym przedsiębiorcą umowę dostawy lub umowę o roboty budowlane na więcej niż 100 m³ betonu, może zamiast zgłoszeń dla poszczególnych kursów złożyć jedno zgłoszenie przed pierwszą dostawą. Według uzasadnienia projektu dotyczy to także dostaw na potrzeby własne, gdy producent jest jednocześnie wykonawcą robót. Zgłoszenie umowne zawiera:
- strony umowy i ich numery NIP,
- ilość betonu w m³,
- daty rozpoczęcia i zakończenia umowy,
- adresy załadunku i adresy dostaw.
W tym trybie numer referencyjny umieszcza się na dowodzie księgowym, na przykład na dokumencie WZ, który kierowca otrzymuje przy każdym kursie. Dokument WZ w postaci elektronicznej musi mieć formę czytelną dla człowieka. Przewoźnik powinien odmówić przyjęcia betonu do przewozu bez dokumentu z numerem referencyjnym.
Numer jest ważny do 30. dnia po zakończeniu umowy. W ciągu 30 dni od zakończenia umowy producent zgłasza łączną ilość dostarczonego betonu. Na żądanie naczelnika urzędu celno-skarbowego przedstawia umowę wraz z aneksami oraz wykaz dokumentów WZ w formie umożliwiającej wyszukiwanie. Zmiana umowy wymaga aktualizacji zgłoszenia.
Kary
Za niedopełnienie obowiązków zgłoszeniowych projekt przewiduje karę pieniężną w wysokości 46% wartości brutto przewożonego towaru, w przypadku betonu nie wyższą niż 20 000 zł. Kara w tej samej wysokości, liczona od różnicy wartości, grozi za niezgodność rodzaju lub ilości towaru ze zgłoszeniem.
Przy ustalaniu wysokości kary organ uwzględni między innymi liczbę złożonych zgłoszeń, wcześniejsze naruszenia i zaległości podatkowe. Na wniosek kara może zostać zastąpiona pouczeniem, jeżeli przewóz został zgłoszony, a błąd jest oczywistą omyłką pisarską. Nie dotyczy to błędów w danych towaru ani w numerze rejestracyjnym pojazdu.
Terminy
- 3 miesiące od ogłoszenia ustawy
- Wejście w życie przepisów, w tym obowiązków dotyczących betonu towarowego.
- 14 dni od ogłoszenia ustawy
- Wejście w życie zmienionych przepisów o karach.
- II kwartał 2027 r.
- Planowane wejście w życie według oceny skutków regulacji.
Przewozy rozpoczęte przed wejściem ustawy w życie mają być realizowane na dotychczasowych zasadach. Ostateczny termin zależy od dalszych prac: projekt musi jeszcze zostać przyjęty przez Radę Ministrów, uchwalony przez Sejm i Senat oraz podpisany przez Prezydenta.
Co to oznacza dla betoniarni
Jeżeli przepisy zostaną uchwalone w proponowanym kształcie, zgłoszenie będzie musiało powstać przed wyjazdem każdej betonomieszarki, a numer referencyjny trafić do kierowcy. Dyspozytor będzie potrzebował danych odbiorcy i adresu dostawy już przed załadunkiem, a nie dopiero przy fakturowaniu. Przy umowach powyżej 100 m³ numer zgłoszenia trzeba będzie umieszczać na każdym dokumencie WZ i prowadzić wykaz dokumentów WZ dla umowy, a zgłoszenia dostaw do osób prywatnych producent będzie uzupełniał sam w ciągu 10 dni.
Pracujemy nad obsługą SENT w systemie Concret.
Źródła
- Projekt ustawy o zmianie ustawy o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi oraz niektórych innych ustaw (UD437), legislacja.gov.pl
- Projekt ustawy UD437 (PDF), legislacja.gov.pl
- Uzasadnienie projektu UD437 (PDF), legislacja.gov.pl
- Ocena skutków regulacji projektu UD437 (PDF), legislacja.gov.pl
- Projekt ustawy UD109, legislacja.gov.pl
- Artykuł o wecie Prezydenta wobec ustawy UD109, trans.info, 3 czerwca 2026 r.